Δημήτρης Νεμέτης: Η Judit Polgár και το Μονομελές Πλημμελειοδικείο Πειραιά – Χρονόμετρα και κόφτης

Κατά καιρούς βλέπεις κάποιες ή και περισσότερες ειδήσεις σχετικά με τον χώρο της δικαιοσύνης που απλά σε εκπλήσσουν. Αφορμή του άρθρου η καταγγελία  του Προέδρου του Δικηγορικού Συλλόγου Πειραιά στις 22-2-2026.

Αναλυτικά η καταγγελία του Ηλία Κλάππα

Σε Μονομελές Πλημμελειοδικείο Αθηνών, σε πρόσφατη δικάσιμο, παρουσιάστηκε το πρωτοφανές περιστατικό η Δικαστής της σύνθεσης να επιβάλει αυθαίρετο περιορισμό χρόνου στις αγορεύσεις των συνηγόρων σε έξι λεπτά για κάθε διάδικο μέρος.

Πρόκειται για μία παντελώς παράνομη πρακτική που εκφεύγει της δικαιοδοσίας του διευθύνοντος τη διαδικασία και παραβιάζει ευθέως τους κανόνες λειτουργίας των Δικαστηρίων και απονομής της Δικαιοσύνης, καθώς και τις διατάξεις του Κώδικα Ποινικής Δικονομίας και του Κώδικα Οργανισμού Δικαστηρίων και Κατάστασης Δικαστικών Λειτουργών.

Τα Πλημμελειοδικεία και τα Εφετεία είναι Δικαστήρια ουσίας που οφείλουν να εξετάζουν σε βάθος τα πραγματικά περιστατικά κάθε υπόθεσης. Η αγόρευση των δικηγόρων δεν είναι μία τυπική διαδικασία, αλλά καθοριστικός παράγοντας για την αποτελεσματική εκπροσώπηση και υπεράσπιση του εντολέα τους και για την αναζήτηση της ουσιαστικής αλήθειας, στην οποία αποσκοπεί η ποινική δίκη.

Το μεμονωμένο αυτό περιστατικό αυθαιρεσίας δεν πρέπει να επαναληφθεί. Οι αρχές της δίκαιης δίκης και παροχής αποτελεσματικής έννομης προστασίας δεν μπορούν να θυσιάζονται στο όνομα της δήθεν επιτάχυνσης της διαδικασίας.

Νομίζω ανάλογο θέμα προέκυψε και στα δικαστήρια Κέρκυρας.

Αυτό μου θύμισε όταν κάποια στιγμή έπαιξα σκάκι το πάλαι ποτέ, εκείνο το χρονόμετρο που έχουν δίπλα οι σκακιστές. “Σκακιστικό ρολόι” σημαίνει ένα ρολόι με δύο χρονόμετρα συνδεδεμένα μεταξύ τους κατά τέτοιον τρόπο, ώστε μόνο το ένα από τα δύο να λειτουργεί κάθε φορά. ‘Ρολόι’ στους Κανόνες του Σκακιού λέγεται το ένα από τα δύο χρονόμετρα. Κάθε χρονόμετρο έχει μία “σημαία”. “Πτώση της σημαίας” σημαίνει τη λήξη του καθορισμένου χρόνου για έναν παίκτη. Χειρισμός του σκακιστικού ρολογιού: Κατά τη διάρκεια της παρτίδας κάθε παίκτης, αφού έχει κάνει την κίνησή του στη σκακιέρα, πρέπει να σταματάει το χρονόμετρό του και να ξεκινάει το χρονόμετρο του αντιπάλου του (με άλλα λόγια θα πρέπει να πατήσει το χρονόμετρό του\της). Αυτό ‘ολοκληρώνει’ την κίνηση.

Στα πρωταθλήματα οι παίκτες παίζουν με χρονικούς περιορισμούς. Κάθε παίκτης πρέπει να κάνει τις κινήσεις του μέσα στον χρόνο που του δίνεται ή θα κινδυνεύει με ήττα.

Πού καταλήγουμε: Έγινε η δικαιοσύνη ένας αγώνας σκακιού;

Θα λέει κάτι η πρόεδρος, θα πατάει μετά το ρολόι. Θα λέει κάτι ο δικηγόρος, θα πατάει το ρολόι. Χρονόμετρα λοιπόν σαν το σκάκι και στις αίθουσες των δικαστηρίων;  Υπάρχουν όντως δικηγόροι που αγορεύουν λες και δεν υπάρχει άλλη υπόθεση, λες και δεν υπάρχει αύριο, λες και  είναι το δικαστήριο της μέρας εκείνης PRIVE γι’ αυτούς. Εκεί αρχίζει η «μουρμούρα» και δικαίως από Πρόεδρο.

-Εντάξει, κύριε Συνήγορε, συντομεύετε…

Εδώ έχει δύο κατηγορίες:  Αυτός που λέει:

• Ναι συντομεύω – και κάνει άλλο τόσο χρόνο
• και ξανά η Προέδρος: Συντομεύετε…
• Ναι…. -λέει πάλι αυτός- τελειώνω
• Ναι αλλά δεν τελειώνετε, έχουμε και άλλες 23 υποθέσεις

Πόσες και πόσες φορές έχετε ακούσει αυτή τη στιχομυθία…

Και ο άλλος που σαν μη «βλέπει ή ακούει» την πρόεδρο και συνεχίζει απτόητος και εν πολλοίς να επαναλαμβάνει τα ίδια και τα ίδια προξενώντας κάποια στιγμή την αγανάκτηση και προέδρου και άλλων τινών, συλλειτουργών της δικαιοσύνης, συναδέλφων του δικηγόρου και μη. Συνεχίζει σαν αυτές τις φοβερές φάσεις πολιτικών στη Βουλή και σε κανάλια που ένας μιλάει πάνω στον άλλον επί ώρα σαν να μη συμβαίνει τίποτε  Αρκεί να πει το δικό του μέχρι να το ολοκληρώσει.

Τέλος πάντων εδώ τα πράγματα είναι απλά για μένα. Πάντα υπάρχει ο μέσος όρος. Μη χαθεί το common sense. Χρονόμετρα κ.λπ. και κόφτες σε σελίδες δικογράφων, νέα ήθη και έθιμα. Μπορεί και να γίνεται κατάχρηση από τους δικηγόρους. Για όσους παροικούν στην Ιερουσαλήμ είναι γνωστό σε μια ποινική δίκη πόση πρέπει να είναι η αγόρευση του δικηγόρου χρονικά. Ανάλογα τη δίκη φυσικά.

Εδώ δεν μπορεί κανείς παρά να συμφωνήσει με τον πρόεδρο του Δ.Σ. Πειραιά: Οι αρχές της δίκαιης δίκης και παροχής αποτελεσματικής έννομης προστασίας δεν μπορούν να θυσιάζονται στο όνομα της δήθεν επιτάχυνσης της διαδικασίας.

Πάντα θα υπάρχουν αυτοί που «χαλάνε τη σούπα», πάντα θα υπάρχουν αυτοί που ξεφεύγουν από τη μέση οδό και ωθούνται στα άκρα .Οι γνωστοί λίγοι που δυστυχώς δημιουργούν τα θέματα για την πλειονότητα των άλλων των «σωστών».

Ημείς οι του common sense, θα συνεχίσουμε σε αυτή τη γραμμή, της απλής απτής πραγματικότητάς και αυτής που συνάδει του λειτουργήματός μας και του βαρέως κατ’ εμέ όρου συλλειτουργών της δικαιοσύνης (τουλάχιστον αν ήμαστε να φοράμε και μια σχετική τήβεννο).

Τώρα αυτό το μεμονωμένο περιστατικό πρέπει να αξιολογηθεί γιατί και πώς ετέθη σαν ζήτημα, διότι αύριο ένας  άλλος Πρόεδρος μπορεί αντί για 6 να βάλει 14 λεπτά κ.ο.κ. Θυμάστε μια ιστορία που πήγε να εξελιχθεί σε μείζον θέμα με την απαγόρευση κινητών μέσα σε ανάκριση από όλους; Νομίζω στην πράξη επικράτησε η λογική και λύθηκε.

Έτσι πιστεύω και αυτό θα λυθεί στην πράξη. Προφανώς η δικαστής του Μονομελούς Πλημμελειοδικείου στην καταγγελία Κλάπα θέλησε να εφαρμόσει ανάλογα το άρθρο 6 του ΠΔ 34/2025 (αγόρευση για κάθε διάδικο μέρος max τα 6 λεπτά) του οποίου ΠΔ τις λεπτομέρειες για να είμαι ειλικρινής  αγνοούσα -όχι του 6 αλλά του 5 άρθρου για τον «κόφτη»  στις σελίδες «Ο αριθμός των σελίδων των εισαγωγικών δικογράφων (αιτήσεις αναιρέσεως κ.λπ.), επί των αστικών υποθέσεων που κατατίθενται από την 15η Σεπτεμβρίου 2025, δεν πρέπει να υπερβαίνει τις τριάντα (30) σελίδες, των προσθέτων αυτών λόγων τις είκοσι (20) σελίδες, των προτάσεων και των υπομνημάτων τις δέκα (10) σελίδες, όσον αφορά δε στις αιτήσεις αναστολής, κατ’ άρθρο 565 Κ.Πολ.Δ., τις πέντε (5) σελίδες. Ειδικά ως προς τις αιτήσεις αναστολής, δεν πρέπει να ενσωματώνεται στο δικόγραφό τους η αίτηση αναιρέσεως και η προσβαλλόμενη με αυτήν απόφαση, τις οποίες ο αιτών την αναστολή οφείλει να προσκομίζει αυτοτελώς. Τα δικόγραφα συντάσσονται σε χαρτί Α4, με περιθώριο σελίδας 2 εκ., είδος γραμματοσειράς “Arial” μέγεθος 12, κανονική γραφή, με διάστιχο 1,5…».

Η τελευταία παράγραφος με ξεπερνάει. Άντε οι αριθμοί σελίδων. Έχω μερικές, έως πολλές προλήψεις. Εγώ γράφω μόνο σειρά CALIBRI -έτσι θεωρώ θα πάει καλά το δικόγραφο- μέγεθος 14 (φανέλα Γιόχαν Κρόιφ αγαπημένος αριθμός μου) και πολύ BOLD . Διάστιχο είμαι οκ στο 1,5. Οπότε τα γραπτά μου θα αποκλείονταν από τον Άρειο Πάγο. Είναι λίγο «ρατσιστικό» να προτιμάται μια γραμματοσειρά από μια άλλη. Παράξενη δέσμευση ελευθερίας (να πούμε κανένα αστείο). Αλλά δεν το προκάλεσα εγώ το σχόλιο…

Το ότι θα ρυθμιζόταν και αυτό πάντως με νόμο νομίζω είναι …κάπως. Θυμίζει το μέγεθος ψηφοδελτίων σε εκλογές. Πάντως εγώ «κόφτη» ήξερα μέχρι τώρα στα πολύ γρήγορα αυτοκίνητα στην ταχύτητα και στα μηχανήματα μουσικής για τα decibel.

Αν η καθυστέρηση απονομής δικαιοσύνης οφείλεται κατά τη λογική της εξάλεπτης χρονομέτρησης αγόρευσης δικηγόρου και μόνο σε αυτό, πιστεύω οι δικηγόροι θα κόψουν πολλά λεπτά από τις αγορεύσεις να βάλουν πλάτη.

Για τον κόφτη στις σελίδες θα διηγηθώ μια ιστορία από παλιότερους δικηγόρους.

Η ιστορία λέει ότι ένας πασίγνωστος εν Θεσσαλονίκη δικηγόρος που απεβίωσε σε ηλικία πάρα πολύ προχωρημένη μετά τα 90 και σχεδόν πριν αποβιώσει δικηγορούσε, όταν έγραφε αγωγές και προτάσεις κυρίως στην άκρη κάτω δεξιά ένωνε τις σελίδες με κόλλα (τότε τα χειρόγραφα… τώρα σε λίγο με την ηλεκτρονική κατάθεση παντού  δεν θα μπορεί να κάνει κανείς αυτό που έκανε αυτός).

Όταν έβγαινε η απόφαση και έπαιρνε τις προτάσεις που είχε καταθέσει διαπίστωνε μέχρι που είχε ανοίξει και διαβάσει ο Δικαστής. Ναι αλλά αυτός ο συγκεκριμένος δεν έπεφτε κάτω από 150 – 300 σελίδες μίνιμουμ. Ολόκληρα βιβλία. Να λέμε και κανένα από αυτά τα περίεργα-ευτράπελα για να καταδείξουμε τι γίνεται ώρες ώρες εκεί μέσα και τι σκαρφίζεται ο καθείς.

Άλλωστε ουκ εν τω πολλώ το ευ. ΚΑΙ το λακωνίζειν εστί φιλοσοφείν. Νομίζω, αν έχω σωστή πληροφόρηση,για έναν δικηγόρο Αθήνας, τον Ηλία Παρασκευά, λέγανε ότι η μεγαλύτερη αναίρεση που έγραφε ήταν το πολύ 6-7 σελίδες. Προπομπός του ΠΔ 34/2025.

Βέβαια εγώ, επ’ ευκαιρία της καταγγελίας, θέλω να πω ότι ναι μεν το χρονόμετρο σε αγόρευση είναι κάτι περίεργο έξω από τα μέχρι τώρα χαρτογραφημένα νερά, αλλά πιστεύω ότι η ποινική διαδικασία εν πολλοίς επειδή και ζωντανή είναι, έχει τα χαρακτηριστικά μιας παρτίδας σκακιού μεταξύ αντιδίκων δικηγόρων και του εκάστοτε προεδρείου. Σκέψη, περίσκεψη, προπόνηση, προετοιμασία, ανάλυση προηγουμένων σκακιστικών παρτίδων (νομολογία), κινήσεις, μελέτη αντιπάλου, στρατηγική, μπλόφες κ.λπ. κ.λπ. Οπότε όλη αυτή η σύνδεση νομίζω δεν ήταν καθόλου άσχετη.

Πιστεύω πάντως ότι δεν υπάρχει διαμάχη μεταξύ δικηγόρων και δικαστών σε οτιδήποτε αναφύεται και έρχεται σε φως τις τελευταίες ημέρες ή και στις πιο παλιές.

Η διαμάχη η πραγματική είναι δικηγόροι- δικαστές από τη μια πλευρά και κοινή λογική, κοινή πρακτική και απλή συνεννόηση. Το να παίζεις ποδόσφαιρο είναι απλό, αλλά το να παίζεις απλό ποδόσφαιρο είναι το πιο δύσκολο, είπε το νούμερο 14.

Το να συνεννοείσαι για τα εύκολα είναι απλό, αλλά η απλή συνεννόηση έγινε το πιο δύσκολο στις μέρες μας .

Μέχρι λοιπόν την επόμενη κίνηση στη σκακιέρα των δικαστηρίων, να είστε όλοι καλά με ή χωρίς χρονόμετρα, με ή χωρίς κόφτες σε σελίδες δικογράφων.

Άλλωστε η ΙΔΙΑ Η ΖΩΗ ΜΑΣ ΕΙΝΑΙ ΕΝΑ ΧΡΟΝΟΜΕΤΡΟ ΠΟΥ ΤΟ  ΠΑΤΑΕΙ ΕΝΑ ΑΟΡΑΤΟ ΧΕΡΙ ΚΑΙ ΜΕΤΡΑΕΙ ΑΝΤΙΣΤΡΟΦΑ Ο ΧΡΟΝΟΣ ΜΑΣ, ΧΩΡΙΣ ΕΜΕΙΣ ΩΣ ΑΛΛΟΙ ΣΚΑΚΙΣΤΕΣ ΑΠΕΝΑΝΤΙ ΝΑ ΜΠΟΡΟΥΜΕ ΝΑ ΠΑΤΗΣΟΥΜΕ ΚΑΙ ΝΑ ΣΤΑΜΑΤΗΣΟΥΜΕ ΤΟΝ ΧΡΟΝΟ ΠΟΥ ΚΥΛΑΕΙ. Εκεί είναι παρτίδα με έναν παίκτη δυστυχώς .

Και για να πω την αμαρτία μου όλο αυτό το άρθρο σε σύνδεση με σκάκι το έγραψα για να σας υποκινήσω να δείτε το ντοκιμαντέρ που ακολουθεί η υπόθεσή του και το οποίο το είδα πρόσφατα και με ενθουσίασε και σαν υπόθεση και γιατί δεν το γνώριζα καν σαν θέμα.

Η αληθινή «βασίλισσα του σκακιού» δεν πήγε ποτέ σχολείο και τα έβαλε με τον Kasparov.

Η πραγματική Βασίλισσα του Σκακιού δεν είναι προϊόν μυθοπλασίας, αλλά μια γυναίκα που πριν καν κλείσει τα 13 της χρόνια, είχε ήδη καταφέρει το ακατόρθωτο: να ανατρέψει τη σοβιετική κυριαρχία δεκαετιών. Η Judit Polgár δεν γεννήθηκε απλώς ιδιοφυΐα. «Κατασκευάστηκε» για να γίνει η καλύτερη παίκτρια στην ιστορία, μέσα από ένα αμφιλεγόμενο πείραμα που ξεκίνησε πριν καν γεννηθεί.

Το νέο ντοκιμαντέρ του Netflix, Βασίλισσα του Σκακιού (Queen of Chess), φέρνει στο προσκήνιο τη συγκλονιστική πορεία της Judit Polgár, όμως η πραγματική ιστορία πίσω από τις κάμερες κρύβει λεπτομέρειες που ξεπερνούν κάθε σενάριο: από την παντελή απουσία σχολικής εκπαίδευσης μέχρι τις απειλές της αστυνομίας με αυτόματα όπλα.

Το πείραμα (Judit) Polgár: «Οι ιδιοφυΐες δεν γεννιούνται, γίνονται»

Όλα ξεκίνησαν από μια εμμονή των γονιών της, Laszlo και Klara. Πιστεύοντας ακράδαντα ότι κάθε παιδί μπορεί να γίνει ιδιοφυΐα με την κατάλληλη εκπαίδευση, αποφάσισαν να μεγαλώσουν τις 3 κόρες τους, Susan, Sofia και Judit, απομονωμένες από το παραδοσιακό σχολικό σύστημα. Το σπίτι τους στη Βουδαπέστη μετατράπηκε σε ένα «εργαστήριο» σκακιού. Η Judit Polgár δεν πήγε ποτέ σχολείο, παρά μόνο για να δίνει εξετάσεις. Η καθημερινότητά της; 10 ώρες προπόνησης την ημέρα, κάθε μέρα, ακόμα και τις γιορτές.

10:00 π.μ. – 1:00 μ.μ.: Σκάκι. 2:00 μ.μ. – 5:00 μ.μ.: Σκάκι. 5:00 μ.μ. – 9:00 μ.μ.: Σκάκι.

Η ουγγρική κυβέρνηση και η σκακιστική ομοσπονδία αντέδρασαν βίαια. «Η αστυνομία εισέβαλε στο σπίτι μας με αυτόματα, απειλώντας να στείλει εμάς στη φυλακή και τα παιδιά στο ορφανοτροφείο», θυμάται η Klara. Όλα όμως άλλαξαν το 1988, στη Θεσσαλονίκη.

Η ιστορική Σκακιστική Ολυμπιάδα της Θεσσαλονίκης

Στις 12 Νοεμβρίου 1988, κατά τη διάρκεια της 28ης Σκακιστικής Ολυμπιάδας που διεξήχθη στη Θεσσαλονίκη, ο κόσμος θα σταματούσε για λίγο. Η εθνική ομάδα γυναικών της Ουγγαρίας παρατάχθηκε με 3 κορίτσια της ίδιας οικογένειας. Η 12χρονη τότε Judit Polgár πέτυχε το αδιανόητο: 12 νίκες, 1 ισοπαλία και καμία ήττα. Οι αδερφές Polgár γκρέμισαν τις Σοβιετικές ομάδες από το βάθρο μετά από 30 χρόνια απόλυτης κυριαρχίας. Η επανάσταση στο σκάκι είχε μόλις ξεκινήσει. Αναμετρήσεις σε έναν ανδροκρατούμενο κόσμο. Η Judit Polgár πήρε μια στρατηγική απόφαση: αρνήθηκε να παίζει σε γυναικεία τουρνουά. Ήθελε να αντιμετωπίζει μόνο τους καλύτερους αντιπάλους.

Η ένταξή της στην ελίτ δεν ήταν εύκολη. Πολλοί ηττημένοι αντίπαλοι αρνούνταν να της σφίξουν το χέρι, παραβιάζοντας την ιερή παράδοση του αθλήματος. Ακόμα και ο θρυλικός Garry Kasparov είχε μια ταραχώδη σχέση μαζί της, γεμάτη ψυχολογικό πόλεμο και αμφιλεγόμενες κινήσεις πάνω στη σκακιέρα.

«Η Judit είναι πλέον μία από εμάς», δήλωσε ο 5 φορές παγκόσμιος πρωταθλητής Viswanathan Anand, δίνοντας το «πράσινο φως» για την αποδοχή της στο κλειστό αντρικό κλαμπ. Η κληρονομιά της Judit Polgár: Σήμερα, στα 49 της, η Judit Polgár παραμένει η μοναδική γυναίκα που κατάφερε να μπει στο Top 10 της παγκόσμιας κατάταξης. Παρόλο που αποσύρθηκε το 2014, η ευφυΐα της και η φωτογραφική της μνήμη παραμένουν παροιμιώδεις.

Το πείραμα των Polgár πέτυχε: οι 3 αδερφές δεν έγιναν μόνο κορυφαίες σκακίστριες, αλλά και πολυμαθείς προσωπικότητες (η Susan μιλά 7 γλώσσες). Η ίδια η Judit πλέον προωθεί το σκάκι ως εκπαιδευτικό εργαλείο στα σχολεία, έχοντας ξεπεράσει την εμμονή του πατέρα της για την πρώτη θέση. Το ντοκιμαντέρ Βασίλισσα του Σκακιού (Queen of Chess) ίσως εστιάζει στα σκάνδαλα της σκακιέρας, αλλά η αληθινή νίκη της Judit Polgár ήταν ότι απέδειξε πως η ευφυΐα και το ταλέντο δεν έχει φύλο. Όπως είπε και η ίδια μετά από μήνυμα θαυμαστή: «Αυτό ακριβώς ήλπιζα· να δουν τα παιδιά το σκάκι και να αρχίσουν να παίζουν».

* Δημήτρης Α. Νεμέτης, Δικηγόρος Θεσσαλονίκης

Ακολουθήστε το dikastiko.gr στο Google News και δείτε πρώτοι όλες τις ειδήσεις

Διαβάστε όλες τις τελευταίες ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο στο dikastiko.gr