«Η φυλακή»: Το βιβλίο που έπρεπε να προκαλέσει εισαγγελική παρέμβαση

Της Γιώτας Τέσση

Ο θάνατος δύο κρατουμένων στις φυλακές Κορυδαλλού, οι οποίοι συμμετείχαν σε πρόγραμμα απεξάρτησης, επαναφέρει το ζήτημα της διακίνησης ναρκωτικών εντός των σωφρονιστικών καταστημάτων. Ενώ η Γενική Γραμματεία Αντεγκληματικής Πολιτικής αναμένει τα αποτελέσματα των τοξικολογικών εξετάσεων, τίθεται το ζήτημα της διαχρονικής γνώσης των αρχών για την κατάσταση που επικρατεί.

Οι μηχανισμοί της οικονομίας των ναρκωτικών στον Κορυδαλλό έχουν καταγραφεί στο βιβλίο του Τάσου Θεοφίλου «Η φυλακή» (εκδόσεις Αντίποδες). Στο κείμενο αυτό, ο συγγραφέας –πρώην κρατούμενος– περιγράφει τη φυλακή ως μία από τις «κερδοφόρες πιάτσες ναρκωτικών στην Ελλάδα», σημειώνοντας ότι «ο μέσος όρος χρηστών ναρκωτικών ουσιών στον Κορυδαλλό είναι κατά τι αυξημένος σε σχέση με τον μέσο όρο του γενικού πληθυσμού».

Σύμφωνα με τη μαρτυρία, η διακίνηση δεν είναι μια τυχαία δραστηριότητα, αλλά μια δομημένη οικονομία που «τζιράρει κάθε μήνα εκατοντάδες χιλιάδες ευρώ», ενώ «το κύριο μέρος των κερδών διανέμεται στα ανώτερα κλιμάκια υπηρεσίας και κρατουμένων».

Μια θεσμικά «αναμενόμενη» συνθήκη

Η μαρτυρία του Θεοφίλου περιγράφει με σαφήνεια τους τρόπους εισαγωγής των ουσιών, αναφέροντας ότι αυτές εισάγονται «είτε απευθείας από σωφρονιστικούς υπαλλήλους, είτε από κρατούμενους στα επισκεπτήρια, κατόπιν συνεννόησης με την υπηρεσία». Χαρακτηριστική είναι αναφορά σε αρχιφύλακα της δεκαετίας του ’90 που βρέθηκε με «ένα κιλό πρέζα στο χρηματοκιβώτιο του γραφείου του» και η τότε δικαιολογία του (όπως καταγράφεται στο βιβλίο) ήταν ότι αυτή η ποσότητα «χρειάζεται για να λειτουργήσει μια μέρα η φυλακή χωρίς προβλήματα».

Για τους «παροικούντες τη σωφρονιστική Ιερουσαλήμ», οι αναφορές αυτές φαίνεται ότι αποτελούν την καταγραφή μιας πραγματικότητας που είναι εδώ και δεκαετίες γνωστή. Αυτό εξηγεί ενδεχομένως γιατί το περιεχόμενο του βιβλίου εκλαμβάνεται ως μια περιγραφή της υφιστάμενης κατάστασης και όχι ως μια νέα πληροφορία που θα προκαλούσε εισαγγελική παρέμβαση.

Η περίπτωση Βαρουφάκη

Αυτή η αντιμετώπιση της κατάστασης ως «δεδομένης» αναδεικνύεται εντονότερα αν συγκριθεί με τα άμεσα αντανακλαστικά που επιδεικνύουν οι αρχές σε άλλες περιπτώσεις. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η πρόσφατη παρέμβαση της Εισαγγελίας Πρωτοδικών για τις δηλώσεις του Γιάνη Βαρουφάκη σχετικά με τη χρήση ναρκωτικών, όπου αρχικά διατάχθηκε προκαταρκτική εξέταση για να διαπιστωθεί η βασιμότητα των λεγομένων του και τελικά ο γραμματέας του ΜέΡΑ25 θα δικαστεί (στις 16 Δεκεμβρίου 2026) για «πρόκληση και διαφήμιση ναρκωτικών». 

Στην περίπτωση των θανάτων στον Κορυδαλλό, η θεσμική διαχείριση ακολουθεί την πεπατημένη: αναμονή τοξικολογικών εξετάσεων και διενέργεια πειθαρχικών ελέγχων (ΕΔΕ). Πρόκειται για μια διαδικασία που εστιάζει στο τυπικό μέρος της εποπτείας, αφήνοντας στο απυρόβλητο τους μηχανισμούς διακίνησης και τις «ισορροπίες» που περιγράφει ο Θεοφίλου.

Η… ισορροπία

Οι θάνατοι στον Κορυδαλλό δεν αποτελούν μια παρέκκλιση από τον κανόνα, αλλά την επιβεβαίωση μιας πραγματικότητας που η κοινωνία και οι θεσμοί φαίνεται να έχουν αποδεχτεί. Σύμφωνα με την ανάλυση του Θεοφίλου, η οικονομία των ναρκωτικών «είναι τόσο ισχυρή που καθορίζει σε μεγάλο βαθμό τις σχέσεις, τους συσχετισμούς και τις ισορροπίες μεταξύ κρατουμένων και υπηρεσίας – ισορροπίες που καμιά πλευρά δεν θέλει να ανατρέψει».

Όσο η έρευνα περιορίζεται στα ιατροδικαστικά ευρήματα και στις εσωτερικές πειθαρχικές διαδικασίες, η διακίνηση θα συνεχίζει να θεωρείται μια «αναγκαία» παράμετρος του σωφρονιστικού συστήματος.

Ακολουθήστε το dikastiko.gr στο Google News και δείτε πρώτοι όλες τις ειδήσεις

Διαβάστε όλες τις τελευταίες ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο στο dikastiko.gr