Μπαίνει επισήμως τέλος στο “αγωγόσημο”: Οι προωθούμενες ρυθμίσεις του υπουργείου Δικαιοσύνης

Τέλος σημαίνει για το δικαστικό ένσημο, το λεγόμενο και «αγωγόσημο» στις διαδικασίες των Δικαστηρίων. Μετά από επτά χρόνια από το καθεστώς εφαρμογής του, τις έντονες αντιδράσεις δικαστικού και δικηγορικού σώματος και σύμφωνα με τις δεσμεύσεις του υφυπουργού Δικαιοσύνης, Ιωάννη Μπούγα, εισάγεται ρύθμιση για την κατάργησή του.

Αυτό προβλέπει το υπό διαβούλευση νομοσχέδιο του υπουργείου Δικαιοσύνης για το ψηφιακό μητρώο διαφθοράς, ορίζοντας στη διάταξη πως η κατάργηση του «αγωγόσημου» θα ισχύσει «και στις εκκρεμείς αναγνωριστικές αγωγές, για τις οποίες η πρώτη συζήτηση στο ακροατήριο διενεργείται μετά την έναρξη ισχύος του παρόντος, καθώς και στις αγωγές που έχουν ασκηθεί ως καταψηφιστικές πριν από τη δημοσίευση του παρόντος νόμου, εφόσον έχουν ήδη μετατραπεί ή μετατραπούν σε αναγνωριστικές».

Μπαίνει επισήμως τέλος στο “αγωγόσημο”: Οι αντιδράσεις στην επιβολή του

Όπως είχε γράψει το dikastiko.gr ήδη, από το 2019 οπότε και επανήλθε το δικαστικό ένσημο, οι δικηγόροι είχαν διατυπώσει τις έντονες αντιδράσεις τους. «Έρχεται σε πλήρη αντίθεση με τις αρχές καλής νομοθέτησης και ουδόλως συμβάλει στην επίλυση των προβλημάτων που αντιμετωπίζει η Δικαιοσύνη, η οποία (επίλυση) προϋποθέτει ουσιαστικό και ειλικρινή διάλογο μεταξύ των εμπλεκομένων φορέων και όχι πρόχειρες, αποσπασματικές και αλυσιτελείς πρωτοβουλίες, που δημιουργούν επιπρόσθετα εμπόδια στην πρόσβαση των πολιτών στη Δικαιοσύνη και περιορίζουν τα δικαιώματά τους».

Το ίδιο διάστημα και το δικαστικό σώμα είχε δηλώσει την αντίθεσή του στη νέα ρύθμιση. «Ζητούμε την άμεση κατάργηση της τροπολογίας που επανέφερε το δικαστικό ένσημο στις αναγνωριστικές αγωγές ενώπιον του Πολυμελούς Πρωτοδικείου και που θα δυσχεράνει την πρόσβαση του πολίτη στον φυσικό του δικαστή» αναφερόταν από την Ένωση Δικαστών και Εισαγγελέων.

Σε μία από τις πολλές δικαστικές αποφάσεις η επιβολή του δικαστικού ενσήμου χαρακτηριζόταν «γεγονός προδήλως αντισυνταγματικό, καθώς καθιστώντας δυσβάσταχτη οικονομικά την προσφυγή στη Δικαιοσύνη, περιορίζει και σε πολλές περιπτώσεις στερεί το συνταγματικό δικαίωμα παροχής δικαστικής προστασίας».

Και τονιζόταν ότι «ο πολίτης, ιδίως ο οικονομικά αδύναμος, προσέφευγε στην άσκηση αναγνωριστικής αγωγής, εφόσον δεν απαιτείτο, η καταβολή τέλους δικαστικού ενσήμου και, ακολούθως, σε περίπτωση επιδικάσεως συγκεκριμένου ποσού από το Δικαστήριο, προέβαινε συνήθως στην έκδοση διαταγής πληρωμής, όπου κατέβαλε πλέον το απαιτούμενο, με βάση, όμως, το επιδικασθέν και όχι το αιτηθέν ποσό, τέλος δικαστικού ενσήμου, καθόσον είχε αρθεί η υφιστάμενη αβεβαιότητα περί της ύπαρξης του δικαιώματος ή της έκτασης του».

Ενδεικτική υπήρξε και η απόφαση του Αρείου Πάγου το 2024, όπου έβαλε φρένο στην ακύρωση έφεσης λόγω μη καταβολής του τέλους δικαστικού ενσήμου, κρίνοντας πως το τέλος μπορεί να κατατεθεί πριν την εκδίκαση της υπόθεσης στο Εφετείο και η προσφυγή δεν αναιρείται λόγω του γεγονότος πως το ένσημο δεν είχε καταβληθεί εξαρχής.

Αλλά εξίσου σημαντική ήταν και η γνωμοδότηση του Ελεγκτικού Συνεδρίου που έδινε «πράσινο φως» στην εξέταση αγωγών ακόμη και στην περίπτωση που δεν έχει καταβληθεί το προβλεπόμενο δικαστικό ένσημο. Σύμφωνα με αυτήν, οι δικαστικές αρχές ήταν υποχρεωμένες να τις διεκπεραιώνουν, θεωρώντας πως πρόκειται για αναγνωριστική και όχι καταψηφιστική.

Τι προβλέπει η νέα διάταξη

Στο υπό διαβούλευση νομοσχέδιο του υπουργείου Δικαιοσύνης και στο άρθρο 54 ορίζεται συγκεκριμένα:

«Δικαστικό ένσημο – Τροποποίηση παρ. 3 άρθρου 7 ν.δ. 1544/1942

Στην παρ. 3 του άρθρου 7 του ν.δ. 1544/1942 (Α΄189), περί δικαστικού ενσήμου, οι λέξεις «των ειρηνοδικείων και των μονομελών πρωτοδικείων» αντικαθίστανται από τις λέξεις «των μονομελών και πολυμελών πρωτοδικείων» και η παρ. 3 διαμορφώνεται ως εξής:

«3. Στο τέλος, που επιβάλλεται κατά το άρθρο 2 του ν. ΓΠΟΗ/1912, δεν υπόκεινται οι αναγνωριστικές αγωγές για όλες τις διαφορές που υπάγονται στην καθ’ ύλην αρμοδιότητα των μονομελών και πολυμελών πρωτοδικείων, καθώς και οι αγωγές για την εξάλειψη υποθήκης και προσημείωσης και εκείνες που αφορούν την ακύρωση πλειστηριασμού».

Η παρ. 1 εφαρμόζεται και στις εκκρεμείς αναγνωριστικές αγωγές, για τις οποίες η πρώτη συζήτηση στο ακροατήριο διενεργείται μετά την έναρξη ισχύος του παρόντος, καθώς και στις αγωγές που έχουν ασκηθεί ως καταψηφιστικές πριν από τη δημοσίευση του παρόντος νόμου, εφόσον έχουν ήδη μετατραπεί ή μετατραπούν σε αναγνωριστικές μετά τη δημοσίευσή του και εισαχθούν σε πρώτη συζήτηση μετά την ως άνω ημερομηνία».

Ακολουθήστε το dikastiko.gr στο Google News και δείτε πρώτοι όλες τις ειδήσεις

Διαβάστε όλες τις τελευταίες ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο στο dikastiko.gr