Παρέμβαση τεσσάρων δικαστών στο dikastiko.gr: «Να γίνουν εκλογές στα Πρωτοδικεία τον Σεπτέμβριο του 2026»
Οι δικαστικοί λειτουργοί Χ. Μαυρίδης, Δ. Φούκας, Γ. Βώττης και Β. Καραναστάσης τονίζουν ότι το αυτοδιοίκητο είναι δημοκρατική κατάκτηση και ζητούν από το Υπουργείο Δικαιοσύνης να σταματήσουν οι διαδοχικές παρατάσεις, ώστε να διεξαχθούν κανονικά οι εκλογές τον Σεπτέμβριο του 2026
EUROKINISSI Τη διασφάλιση των δημοκρατικών διαδικασιών στη διοίκηση των μεγάλων δικαστικών σχηματισμών της χώρας ζητούν με κοινή παρέμβασή τους οι δικαστικοί λειτουργοί Χαράλαμπος Μαυρίδης (Πρόεδρος Εφετών Θεσσαλονίκης), Δημήτριος Φούκας (Εφέτης Αθηνών), Γεώργιος Βώττης (Εφέτης Καλαμάτας) και Βασίλειος Καραναστάσης (Πρόεδρος Πρωτοδικών Αθηνών).
Οι υπογράφοντες θέτουν το ζήτημα της εσωτερικής ανεξαρτησίας της Δικαιοσύνης, η οποία συνδέεται άρρηκτα με το δικαίωμα των δικαστών να εκλέγουν οι ίδιοι τη διοίκησή τους, έναν θεσμό που αποτελεί κατάκτηση δεκαετιών για το δικαστικό σώμα.
Η παρέμβαση έρχεται ως απάντηση στις διαδοχικές νομοθετικές παρατάσεις των θητειών στα συμβούλια διοίκησης των Πρωτοδικείων Αθηνών, Θεσσαλονίκης και Πειραιά.
Όπως επισημαίνουν οι δικαστές, οι παρατάσεις αυτές -που στηρίχθηκαν στις ανάγκες μετάβασης στον νέο δικαστικό χάρτη και την ενοποίηση του πρώτου βαθμού δικαιοδοσίας- τείνουν να μετατρέψουν μια κατ’ εξαίρεση ρύθμιση σε μόνιμη κατάσταση. Η αποχή από τις κάλπες για τέσσερα συνεχή έτη (από το 2022 έως το 2026) θεωρείται σοβαρή παρέκκλιση από τον κανόνα του αυτοδιοίκητου, η οποία στερεί από τα διοικητικά όργανα την απαραίτητη δημοκρατική νομιμοποίηση.
Με την κοινή τους δήλωση, οι τέσσερις λειτουργοί καλούν το Υπουργείο Δικαιοσύνης να δεσμευτεί ρητά ότι τον Σεπτέμβριο του 2026 θα διενεργηθούν κανονικά εκλογές, χωρίς νέα παράταση των υφιστάμενων διοικήσεων. Στόχος είναι η έμπρακτη εφαρμογή του αυτοδιοίκητου, ώστε οι νέοι συνάδελφοι που υπηρετούν πλέον στα μεγάλα δικαστήρια της χώρας να έχουν τη δυνατότητα να εκλέξουν τα όργανα που θα τους εκπροσωπούν και θα διευθύνουν το έργο τους, ενισχύοντας έτσι την εμπιστοσύνη στη λειτουργία της Δικαιοσύνης.
Εκλογές στα Πρωτοδικεία το 2026: Αναλυτικά η παρέμβαση
ΤΟ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΤΟ ΤΩΝ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΩΝ
Είναι γνωστή η κλασική διάκριση της δικαστικής ανεξαρτησίας, όπως οργανώνεται στο Σύνταγμα, σε λειτουργική και προσωπική. Εκτός αυτό αυτήν τη διάκριση, από τη σκοπιά των μέτρων που λαμβάνονται για την κατοχύρωσή της, η ανεξαρτησία μπορεί να νοηθεί ως εσωτερική και εξωτερική. Η εσωτερική, ειδικότερα, αναφέρεται κυρίως στις σχέσεις κατώτερων και ανώτερων στην ιεραρχία δικαστών και αφορά επίσης τον τρόπο διοίκησης των δικαστηρίων (Ιωάννης Παναγιωτόπουλος, «Η αυτονομία της δικαστικής εξουσίας», «Συστήματα οργάνωσης και διοίκησης της Δικαιοσύνης στις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης καθώς και στην Κύπρο, Βουλγαρία, Ρουμανία και Ουγγαρία», Πρακτικά Εργασιών Διεθνούς Συνεδρίου, Εκδόσεις Αντ. Σάκκουλα, 2003, σελ.47).
Στο πλαίσιο της εσωτερικής ανεξαρτησίας της Δικαιοσύνης, το αυτοδιοίκητο των Δικαστηρίων, που αφορά τα Πρωτοδικεία και Εφετεία Αθηνών, Θεσσαλονίκης και Πειραιά, το οποίο θεσπίστηκε το 1993 με τον ν. 2172/1993, αποτέλεσε μια σημαντική πολιτική, δημοκρατική και κοινωνική κατάκτηση της ελληνικής κοινωνίας και ασφαλέστατη απόδειξη της ωριμότητας του δικαστικού σώματος, καθώς όλα τα μέλη των συμβουλίων διοικήσεως των μεγάλων δικαστικών σχηματισμών κατέστησαν αιρετά και εκλέγονται από τις ολομέλειες των ίδιων των δικαστηρίων.
Ο θεσμός του αυτοδιοίκητου των μεγάλων δικαστικών σχηματισμών υπέστη τροποποίηση με τον ν. 3388/2005, καθώς ως Πρόεδρος του Συμβουλίου Διοίκησης ορίστηκε ότι θα είναι Δικαστής Ανώτερος του Δικαστικού Σχηματισμού που προΐστατο, ο οποίος θα οριζόταν με απόφαση του ΑΔΣ και όχι με εκλογές, επανήλθε, ωστόσο, πλήρως, με το άρθρο 4 Ν.3841/2010, καθώς θεωρήθηκε, σύμφωνα με την αιτιολογική έκθεση του νόμου, ότι με τη μερική κατάργησή του με τον ν. 3388/2005 είχε προσβληθεί η λειτουργική ανεξαρτησία των δικαστών και εισαγγελέων, καθώς επίσης και η δηµοκρατική νοµιµοποίηση των διευθυνόντων τα δικαστήρια αυτά (Κ. Καλλικάκη Αυτοδιοίκητο δικαστηρίων και δικαστική ανεξαρτησία ΔιΔικ 2019, τεύχος 6, σελ.686 επ).
Εν προκειμένω σύμφωνα με το άρθρο 17 παρ. 2 ν. 4938/2022 (ισχύων Κώδικας Οργανισμού Δικαστηρίων και Κατάστασης Δικαστικών Λειτουργών) τα πολιτικά και διοικητικά Εφετεία και Πρωτοδικεία Αθηνών, Θεσσαλονίκης και Πειραιά διευθύνονται από τριμελές συμβούλιο, ενώ σύμφωνα με την παρ. 4 του ιδίου άρθρου ο πρόεδρος και τα μέλη των συμβουλίων και οι αναπληρωτές τους εκλέγονται με μυστική ψηφοφορία από τις ολομέλειες των οικείων δικαστηρίων, οι οποίες συνέρχονται αυτοδικαίως για τον σκοπό αυτό ανά δύο (2) έτη την 11η πρωινή ώρα του τρίτου Σαββάτου του μηνός Σεπτεμβρίου.
Τελευταία φορά που διεξήχθησαν εκλογές, ωστόσο, ήταν τον Σεπτέμβριο του 2022, καθώς αρχικά κατά το άρθρο 51 παρ.1 Ν.5108/2024,ΦΕΚ Α 65/02.05.2024 “Οι θητείες των τριμελών συμβουλίων διοίκησης των πολιτικών δικαστηρίων της περ. β) της παρ. 3 του άρθρου 17 (πολιτικά και διοικητικά Πρωτοδικεία Αθηνών, Θεσσαλονίκης και Πειραιά και των διευθυνόντων τις εισαγγελίες Πρωτοδικών Αθηνών και Θεσσαλονίκης) παρατάθηκαν έως την 30ή Σεπτεμβρίου 2025”, ενώ επιπλέον σύμφωνα με το άρθρο 148 παρ. 1 ν. 5221/2025 «Η προθεσμία της παρ. 1 του άρθρου 51 του ν. 5108/2024 περί παράτασης της θητείας των τριμελών συμβουλίων διοίκησης των πολιτικών πρωτοδικείων Αθήνας, Θεσσαλονίκης και Πειραιά της περ. β) της παρ. 3 του άρθρου 17 του Κώδικα Οργανισμού Δικαστηρίων και Κατάστασης Δικαστικών Λειτουργών παρατάθηκε έως τη 15η Σεπτεμβρίου 2026». Οι δύο αυτές διαδοχικές παρατάσεις έλαβαν χώρα υπό την επίκληση των ζητημάτων που ανέδειξε η δικαστική ενοποίηση και η εφαρμογή του νέου δικαστικού χάρτη και ήδη συνιστούν σε κάθε περίπτωση εξαιρετική παρέκκλιση από τον κανόνα του αυτοδιοίκητου.
Μετά την πάροδο, ωστόσο, τεσσάρων ετών από την τελευταία φορά, κατά την οποία διεξήχθησαν εκλογές μεταξύ των συναδέλφων των Ολομελειών των Πρωτοδικείων Αθηνών, Θεσσαλονίκης και Πειραιά για την ανάδειξη αιρετών οργάνων διοίκησής τους μεταξύ των συναδέλφων, που υπηρετούν σε αυτά και ενόψει του ότι το ζήτημα δεν έχει ακόμη διευκρινιστεί, ζητούμε από το Υπουργείο Δικαιοσύνης τη διαβεβαίωση ότι τον Σεπτέμβριο του 2026 θα διενεργηθούν εκ νέου εκλογές στα ανωτέρω Πρωτοδικεία και δεν θα εισαχθεί προς ψήφιση νέα παράταση της θητείας των Διοικήσεων, ώστε να εφαρμοστεί στην πράξη η έννοια του αυτοδιοίκητου των μεγάλων δικαστικών σχηματισμών.
Η διενέργεια εκ νέου εκλογών τον Σεπτέμβριο του 2026 στους μεγάλους δικαστικούς σχηματισμούς, όπως εξάλλου προβλέπεται στον νόμο, θα προσφέρει εκ νέου νομιμοποίηση, όπως απαιτείται, στους καινούριους συναδέλφους που θα εκλεγούν για να τα διοικήσουν.
Χαράλαμπος Μαυρίδης, Πρόεδρος Εφετών Θεσσαλονίκης
Δημήτριος Φούκας, Εφέτης Αθηνών
Γεώργιος Βώττης, Εφέτης Καλαμάτας
Βασίλειος Καραναστάσης, Πρόεδρος Πρωτοδικών Αθηνών
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Θεσσαλονίκη: Νεκρός 20χρονος – Φέρει τραύμα από μαχαίρι – Τι δείχνουν τα πρώτα στοιχεία e-ΕΦΚΑ: Εκτός λειτουργίας οι υπηρεσίες του από το μεσημέρι Νέα υπόθεση κατασκοπείας στη Σούδα: Συνελήφθη Πολωνός που φωτογράφιζε τη ναυτική βάσηΑκολουθήστε το dikastiko.gr στο Google News και δείτε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Διαβάστε όλες τις τελευταίες ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο στο dikastiko.gr
