Λουκάς Αποστολίδης: Τέμπη – Αποφάσεις-σταθμός στα ανώτατα δικαστικά συμβούλια

Έχω επισημάνει πολλάκις ότι η μήτρα των ευθυνών για την τραγωδία στα Τέμπη βρίσκεται στο τρίγωνο της ενοχής και διαπλοκής. Πολιτική ηγεσία –οικονομικά συμφέροντα (εργολάβος) και πρόθυμες διοικήσεις και πρόσωπα στο σιδηρόδρομο. Η πολιτική ηγεσία δεν είχε τη γενναιότητα να αναλάβει τις ευθύνες για να τιμωρηθούν οι υπεύθυνοι και να λυτρωθούν, ψυχές, γονείς και κοινωνία. Συνεπώς η οργή των γονιών εξερράγη δικαιολογημένα. Δεν χωράει ο νους τους το «τίμημα» των αδικιών του συστήματος να το πληρώσουν τόσο ακριβά τα παιδιά τους με τη ζωή τους.

Δεν χωράει ο νους τους τις προσπάθειες της κυβέρνησης να μεταθέτει τις ευθύνες μόνο στους υπηρεσιακούς. Και η πολιτική ηγεσία να δηλώνει «ΑΘΩΑ», διότι ήταν λέει παρατηρητής των τραγικών γεγονότων. Ασκούσε γενικά εποπτεία!! Λησμόνησε η ηγεσία να συνάψει συμβάσεις ελέγχου και λογοδοσίας, με τον ΟΣΕ – ΕΡΓΟΣΕ κ.ά., είχε νομική υποχρέωση. Δεν λησμόνησε όμως η Ε.Ε να ασκήσει τον έλεγχο στην ηγεσία και αφού δεν συμμορφωνόταν παρά τις παρατηρήσεις, παρέπεμψε την Ελλάδα στο Ευρωδικαστήριο.

Η πολιτική ηγεσία είχε πλήρη γνώση των προειδοποιήσεων κινδύνου. Επίσης η Ε.Ε είχε ανάψει «κόκκινο» για τον επικείμενο κίνδυνο. Είχε νομική υποχρέωση (οδηγίες και νόμοι) – εφαρμογή οδηγίας Ασφάλειας 2016/798 (Rail way safety and directive) με ανώτερο όριο μετά από παρατάσεις ολοκλήρωση του έργου έως τέλη του 2022.

Είχε δυνατότητα παρέμβασης και λήψης προληπτικών μέτρων. Αν ενεργούσε, ως όφειλε, θα μπορούσε με βεβαιότητα να αποτρέψει το ανθρώπινο λάθος. Τα συστήματα ασφαλείας λειτουργούν ως τεχνικοί «φραγμοί» για να αποτρέψουν τα ανθρώπινα λάθη. Οι παραλείψεις της ηγεσίας αποτελούν τον αναγκαίο κρίκο στην αλυσίδα των γεγονότων που οδήγησαν στο θάνατο 57 συνανθρώπων μας.

Με βάση τα ανωτέρω πραγματικά και νομικά δεδομένα, στοιχειοθετούνται νέα αδικήματα για τον κ. Καραμανλή (291ΠΚ, 302ΠΚ, 306ΠΚ) τα οποία όμως κατά την άποψή μας επιβαρύνουν όλη την πολιτική ηγεσία και τους Γενικούς Γραμματείς.

Αναφέραμε ότι το «τρίγωνο της ενοχής» και της διαπλοκής αποτελεί  τη μήτρα των ευθυνών (πολιτική εξουσία – συμφέροντα – πρόθυμοι οργανισμοί και πρόσωπα). Η διάχυση της ευθύνης στο «βαθύ κράτος» λειτουργεί ως μηχανισμός ατιμωρησίας του πολιτικού προσωπικού. Ποιος αποφασίζει για την ασφάλεια και τα έργα στο σιδηρόδρομο; Η πολιτική ηγεσία αποφασίζει, δίνει εντολές, προτεραιοποιεί, χρηματοδοτεί και διαμορφώνει συμβάσεις. Ποιος ελέγχει ποιον; Οι οργανισμοί στον σιδηρόδρομο ελέγχουν την εκτέλεση των έργων και της ασφάλειας, η ΡΑΣ επιθεωρεί και πιστοποιεί τους Οργανισμούς, καθώς επίσης η πολιτική ηγεσία οφείλει να ελέγχει και να επιβάλει κυρώσεις, σε όλη την διοικητική ιεραρχία.

Η ανώτατη αρχή ελέγχου, για την ασφάλεια και τη διαλειτουργικότητα του ευρωπαϊκού σιδηροδρόμου είναι η ΕΕ και η ERA που ελέγχει την πολιτική ηγεσία για το αν η Ελλάδα συμμορφώνεται με τις ευρωπαϊκές οδηγίες. Πολλές φορές τα επίπεδα ελέγχου είναι θολά και διαμορφώνουν γκρίζες ζώνες. 

Το «μπαλάκι των ευθυνών» είναι ιδιαίτερα προσφιλές σε όλα τα επίπεδα: πολιτική ηγεσία – Διοικητική – Διοικήσεις οργανισμών, τεχνικές υπηρεσίες, Ανάδοχοι – εργολαβίες, ανεξάρτητος έλεγχος. Η διαδρομή της ευθύνης στην προκειμένη περίπτωση άρχεται από το «τρίγωνο της ενοχής».

Η πολιτική ηγεσία αποφασίζει για τη διάθεση των χρημάτων ευρωπαϊκών και εθνικών πόρων, την προτεραιοποίηση των συμβάσεων και έχει την εποπτεία εκτέλεσης των έργων και των συστημάτων ασφαλείας στο σιδηρόδρομο. Οι αποφάσεις, ενέργειες και παραλήψεις της πολιτικής ηγεσίας ελέγχονται από την ΕΕ και τον Οργανισμό (ERA) αν συνάδουν και συμμορφώνονται με τις προδιαγραφές, με τις ρυθμίσεις των ευρωπαϊκών οδηγιών για την ασφάλεια και διαλειτουργικότητα του σιδηροδρόμου.

Η πολιτική ηγεσία οφείλει προς συμμόρφωση με τις οδηγίες, να διαμορφώσει Σχέδια Δράσης, Εθνική στρατηγική και Συμβάσεις λογοδοσίας, ελέγχου, διαφάνειας και αποτελεσματικότητας με τους Οργανισμούς (ΟΣΕ, ΕΡΓΟΣΕ κα) γεγονός που παρέλειψε να ενεργήσει και η ΕΕ στις 13/2/2023, παρέπεμψε την Ελλάδα στο Ευρωδικαστήριο, όπου η υπόθεση εκκρεμεί από το 2023. 

Η παράλειψη ενεργειών, για τη συμμόρφωση με τις οδηγίες και η λήψη έκτακτων μέτρων, από την πολιτική ηγεσία, είχε ως συνέπεια τον θάνατο των 57 συνανθρώπων και έχει βαρύτατες ευθύνες κοινωνικές, πολιτικές και ποινικές. Τα έγγραφα που αναζητούμε από την ΕΕ και αρνούνται να μας τα γνωστοποιήσουν, υπάρχουν στο Υπουργείο και πρέπει να αναζητηθούν, διότι θεμελιώνουν αντικειμενικά και υποκειμενικά βαρύτατες ποινικές ευθύνες της πολιτικής ηγεσίας.

* Λουκάς Αποστολίδης, Δικηγόρος, Πρ. Αντιπρόεδρος της Βουλής

Ακολουθήστε το dikastiko.gr στο Google News και δείτε πρώτοι όλες τις ειδήσεις

Διαβάστε όλες τις τελευταίες ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο στο dikastiko.gr