Σάββατο 12 Ιουνίου 2021

Κ. Τσιάρας: Τέλος ο κατ’ οίκον περιορισμός για δράστες ειδεχθών εγκλημάτων – Παράταση παραγραφής και επίσπευση εκδίκασης σεξουαλικών εγκλημάτων

Την άμεση ίδρυση δικαστικής αστυνομίας προαναγγέλλει ο υπουργός Δικαιοσύνης Κώστας Τσιάρας. Επίσης αναφέρει πως αυξάνεται ο χρόνος έκτισης ποινής στα (μικτά) 4/5 για συγκεκριμένα αδικήματα.

NEWSROOM icon
NEWSROOM
Κ. Τσιάρας: Τέλος ο κατ’ οίκον περιορισμός για δράστες ειδεχθών εγκλημάτων – Παράταση παραγραφής και επίσπευση εκδίκασης σεξουαλικών εγκλημάτων

Την πλήρη εφαρμογή του νόμου για την αποκαλούμενη συνεπιμέλεια από τον Σεπτέμβριο αφού ολοκληρωθεί η κατάρτιση 900 δικαστών που θα αναλαμβάνουν να τις επιλύουν περιγράφει ο υπουργός Δικαιοσύνης.

Αναφέρεται δε σε αυστηροποίηση του πλαισίου έκτισης των ποινών στα ειδεχθή εγκλήματα (4/5 μικτά), κατάργηση του προνομίου της κατ’ οίκον έκτισης ποινής για τέτοια αδικήματα και επέκταση της παραγραφής για σεξουαλικά εγκλήματα κατά ανηλίκων, όπως και κατά προτεραιότητα εκδίκασή τους.

Στην συνέντευξή του στην εφημερίδα “Το Βήμα” και τη δημοσιογράφο Μίνα Μουστάκα, απαντά στις καταγγελίες της Ένωσης Δικαστών Εισαγγελέων πως αποκλείονται από νομοπαρασκευαστικές επιτροπές μιλώντας για “παρελκυστικές τακτικές”, ενώ προαναγγέλλει την άμεση ψήφιση του νόμου για την ίδρυση δικαστικής αστυνομίας.

Ολόκληρη η συνέντευξη έχει ως εξής:

• Ο νέος νόμος για την συνεπιμέλεια δέχθηκε βολές από πολλές πλευρές με την κριτική να εστιάζεται στις περιπτώσεις όπου οι γονείς αδυνατούν να συνεννοηθούν μεταξύ τους ή υπάρχουν κακοποιητικές συμπεριφορές. Έχουν δοθεί τα κατάλληλα «εργαλεία» , ώστε ο δικαστής να μπορεί να εντοπίζει τέτοιες περιπτώσεις και επιλύει τις διαφορές προς το συμφέρον του παιδιού;

Με το νομοσχέδιο, που πλέον αποτελεί νόμο του κράτους, καθιερώνεται το τεκμήριο του 1/3 της επικοινωνίας των παιδιών με τον γονέα με τον οποίο δεν διαμένουν. Έτσι, αφενός εξασφαλίζεται επαρκής και ποιοτικός χρόνος των παιδιών και με τους δύο γονείς μετά το διαζύγιο, αφετέρου δημιουργείται ένα ισορροπημένο πλαίσιο συνεννόησης των γονέων, προκειμένου να αποφευχθούν οι δικαστικές διενέξεις. Η καθιέρωση δε του τεκμηρίου του 1/3 ως μαχητού διευκολύνει τον δικαστή στη διαμόρφωση ασφαλούς δικανικής κρίσης, όταν αναζητά το πραγματικό και αληθές συμφέρον του παιδιού. Τίθενται επιπλέον επαρκή δικονομικά εχέγγυα για την προστασία παιδιών και γυναικών, από κακοποιητικές συμπεριφορές, καθώς όλες οι νέες διατάξεις ερμηνεύονται και εφαρμόζονται σύμφωνα με τη Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης και το νόμο για την ενδοοικογενειακή βία.

• Σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες υπάρχουν Οικογενειακά Δικαστήρια. Εκτιμάτε ότι η εφαρμογή του νέου νόμου από δικαστές αποκλειστικής απασχόλησης για υποθέσεις οικογενειακού δικαίου, θα μπορούσε να οδηγήσει σε καλύτερα αποτελέσματα σε σχέση με την προβλεπόμενη επιμόρφωσή τους στο πλαίσιο της Εθνικής Σχολής Δικαστών;

Η πρόβλεψη για τα υποχρεωτικά σεμινάρια από την Εθνική Σχολή Δικαστών τα οποία θα υποστηρίζονται από εξειδικευμένους παιδοψυχολόγους, παιδοψυχίατρους και κοινωνικούς λειτουργούς αποτελεί μια μεγάλη προσπάθεια για την διεπιστημονική κατάρτιση των δικαστικών λειτουργών πάνω σε κρίσιμα ζητήματα που αφορούν την ομαλή ψυχοπνευματική ανάπτυξη των παιδιών. Σε ό,τι αφορά τα οικογενειακά δικαστήρια, όπως γνωρίζετε, ήδη λειτουργούν Τμήματα Οικογενειακών Διαφορών στα μεγάλα Πρωτοδικεία και Εφετεία Αθηνών, Πειραιώς και Θεσσαλονίκης, όπου εισάγεται περίπου το 75% των οικογενειακών διαφορών που παίρνουν το δρόμο της Δικαιοσύνης.

• Η υπόθεση του ειδεχθούς εγκλήματος στα Γλυκά Νερά ανέδειξε το ζήτημα του πραγματικού χρόνου έκτισης των ποινών για δράστες τέτοιων αποτρόπαιων αξιοποίνων πράξεων, που αφαιρούν το ύψιστο αγαθό της ζωής. Ποιες αλλαγές ετοιμάζει η Επιτροπή Παρακολούθησης του Ποινικού Κώδικα ως προς το κεφάλαιο της έκτισης των ποινών;

Οι αστοχίες του νέου Ποινικού Κώδικα και η εσπευσμένη ψήφισή του του από την προηγούμενη κυβέρνηση προκάλεσε αποτελέσματα που έρχονται σε ευθεία σύγκρουση με το κοινό περί δικαίου αίσθημα των πολιτών. Για το λόγο αυτό, από τον Μάρτιο του 2020 συστάθηκε από το Υπουργείο Δικαιοσύνης η Διαρκής Επιτροπή Παρακολούθησης των αποτελεσμάτων που παράγουν οι νέοι Κώδικες, προκειμένου να προβούμε, στις αναγκαίες τροποποιήσεις. Η επιτροπή, υπό τον Καθηγητή κ. Λάμπρο Μαργαρίτη έχει ήδη επεξεργαστεί μια δέσμη νέων διατάξεων, με τις οποίες προτείνεται να καταργηθεί το προνόμιο της υπό όρο απόλυσης με κατ’ οίκον περιορισμό. Παράλληλα, η επιτροπή αναμένεται να προτείνει την αύξηση του ορίου της υπό όρο απόλυσης για τα ιδιαιτέρως ειδεχθή εγκλήματα π.χ. εγκλήματα που διαπράττονται με ιδιαίτερη βιαιότητα και σκληρότητα και εγκλήματα που στρέφονται κατά της γενετήσιας ελευθερίας. Συγκεκριμένα, το όριο της μεικτής έκτισης προτείνεται να αυξηθεί για την πρόσκαιρη κάθειρξη από τα 3/5 της επιβληθείσας ποινής που είναι σήμερα στα 4/5 αυτής, στην οποία η πραγματική έκτιση της ποινής, δηλαδή ο καθαρός χρόνος που κρατείται κατά ελάχιστο κάποιος θα αυξηθεί από τα 2/5 της ποινής, στα 3/5.

• Και στο πρόσφατο παρελθόν, με αφορμή υποθέσεις που βρέθηκαν στην πρώτη γραμμή της επικαιρότητας , όπως το ελληνικό #Μetoo, είχατε προαναγγείλει ότι η ίδια Επιτροπή εξετάζει ζητήματα ως προς την ενδεχόμενη επιμήκυνση της παραγραφής πράξεων σεξουαλικής κακοποίησης με θύματα ανήλικα παιδιά. Πόσο κοντά βρισκόμαστε σε μία τέτοια αλλαγή;

Κατ’ αρχήν η αύξηση του χρόνου πραγματικής έκτισης ποινής εντός των φυλακών θα αφορά και τα εγκλήματα κατά της γενετήσιας ελευθερίας. Όπως ορθά αναφέρατε θα αυξηθούν τα όρια παραγραφής για όλα τα αδικήματα κατά ανηλίκων, τόσο εκείνα κακουργηματικού, όσο και εκείνα πλημμεληματικού χαρακτήρα. Ταυτόχρονα, εξετάζονται παρεμβάσεις στον Κώδικα Ποινικής Δικονομίας, ώστε αυτά τα αδικήματα να εκδικάζονται κατά προτεραιότητα, σε ένα περιβάλλον ασφάλειας και εμπιστευτικότητας, για την πλήρη προστασία των θυμάτων.

Αυτές οι διατάξεις αναμένεται να υποβληθούν το αμέσως επόμενο διάστημα από την επιτροπή στο Υπουργείο Δικαιοσύνης, ώστε να ακολουθήσει η ψήφισή τους. αυστηροποίηση των ποινών

• Υπάρχει η άποψη ότι η αυστηροποίηση των ποινών δεν βοηθά στην πρόληψη του εγκλήματος. Συμμερίζεστε την άποψη αυτή;

Η πρόληψη του εγκλήματος είναι περισσότερο συνδεδεμένη με την επάρκεια των διωκτικών αρχών και την αποτελεσματικότητα του σωφρονιστικού συστήματος και λιγότερο με την αυστηροποίηση των ποινών. Άλλωστε, πολλές χώρες δεν έχουν καταφέρει να περιορίσουν την εγκληματικότητα, παρά τις ιδιαιτέρως αυξημένες ποινές που προβλέπονται.

Σε κάθε περίπτωση, όμως, ο πραγματικός χρόνος έκτισης των ποινών εντός των φυλακών, δεν είναι μόνο ζήτημα εναρμόνισης με το κοινό περί δικαίου αίσθημα. Θα πρέπει το νομικό πλαίσιο να διασφαλίζει στο σωφρονιστικό σύστημα επαρκές χρόνο πραγματικού σωφρονισμού των κρατουμένων πριν την επανένταξη τους στο κοινωνικό σύνολο.

* Μία από τις μεταρρυθμίσεις του ελληνικού δικαστικού συστήματος ενόψει του Ταμείου Ανάκαμψης, όπως είπατε πρόσφατα και στο Φόρουμ των Δελφών συνδέεται με την επιλογή εκπαίδευση και επιμόρφωση των δικαστικών λειτουργών. Προς ποια κατεύθυνση πρόκειται να κινηθεί η σχεδιαζόμενη αναμόρφωση της Εθνικής Σχολής Δικαστικών Λειτουργών; Δεν υπάρχει υποχρεωτική συνεπιμέλεια

Στον πυρήνα των προτεραιοτήτων μας είναι η κατάρτιση και η επιμόρφωση των δικαστικών λειτουργών.

Ήδη έχει συγκροτηθεί νομοπαρασκευαστική επιτροπή υπό τον Γενικό Διευθυντή της ΕΣΔΙ για την επεξεργασία ενός επίκαιρου και αποτελεσματικού νόμου για την Σχολή Δικαστών. Στο πλαίσιο αυτό θα εξεταστούν ζητήματα όπως η αλλαγή των κριτηρίων επιλογής των μελλοντικών δικαστικών λειτουργών και ο εμπλουτισμός του προγράμματος σπουδών της Σχολής με προσανατολισμό στην ενίσχυση του πρακτικού χαρακτήρα της εκπαίδευσης, στην καλλιέργεια ψηφιακών δεξιοτήτων και στην εισαγωγή μαθημάτων σε νέα επιστημονικά πεδία όπως το δικαστικό management, τη δικαστική επικοινωνία και τις διεθνείς σχέσεις. Παράλληλα, θα εξεταστούν τρόποι για την ενίσχυση του θεσμού της πρακτικής άσκησης των σπουδαστών στα δικαστήρια, προκειμένου να συνδεθεί ακόμα περισσότερο η εκπαιδευτική διαδικασία με τη δικαστηριακή πρακτική. Ιδιαίτερο βάρος αναμένεται, επίσης, να δοθεί και στην αναμόρφωση και επέκταση της δια βίου κατάρτισης των ήδη υπηρετούντων δικαστικών λειτουργών με την εισαγωγή περισσότερων υποχρεωτικών εκπαιδευτικών σεμιναρίων σε επίκαιρα και εξειδικευμένα νομικά ζητήματα καθώς και θέματα νέων τεχνολογιών, οικονομικών κ.λπ. Τέλος, θα εισαχθούν ρυθμίσεις και για την εξειδικευμένη κατάρτιση των διδασκόντων στη ΕΣΔΙ έτσι ώστε η εκπαιδευτική και επιμορφωτική διαδικασία να είναι όσο το δυνατόν πιο αποτελεσματικές. Σφυρι δικαστικο και βιβλίο

Το πόρισμα της νομοπαρασκευαστικής επιτροπής θα δοθεί στην ηγεσία της Δικαιοσύνης και τους εκπροσώπους των Δικαστικών Ενώσεων προκειμένου να συμβάλλουν στη διαμόρφωσή του και, εν συνεχεία, θα τεθεί σε διαβούλευση έτσι ώστε το τελικό κείμενο που θα ψηφιστεί να ικανοποιεί πλήρως το αίτημα για μια σύγχρονη και αποτελεσματική εκπαίδευση των δικαστικών λειτουργών.

• Ένα «μεγάλο αγκάθι» στη λειτουργία της δικαιοσύνης , που συνδέεται και με το κομμάτι των επενδύσεων, είναι η καθυστέρηση στην απονομή της. Κατά τη διάρκεια της πανδημίας έγιναν μεγάλα βήματα ως προς τη μετάβαση από το «χαρτοβασίλειο» στην ψηφιακή εποχή . Ποια άλλα μέτρα βρίσκονται ψηλά στην ατζέντα του Υπουργείου ως προς το σκοπό εκσυγχρονισμού των δικαστηρίων .

Τους τελευταίους μήνες έχει συντελεστεί στην ελληνική δικαιοσύνη μια πραγματική ψηφιακή επανάσταση. Η ψηφιακή μετάβαση του συστήματος απονομής δικαιοσύνης έχει ήδη αποδώσει καρπούς, καθώς περισσότερα από 500.000 πιστοποιητικά που εκδίδονται από τις δικαστικές αρχές, έχουν παραληφθεί από το ηλεκτρονικό γκισέ του gov.gr. Προχωράμε, παράλληλα, με γοργά βήματα στην καθιέρωση του ηλεκτρονικού φακέλου. Είναι ενδεικτικό πως η ηλεκτρονική κατάθεση δικογράφων έχει σημειώσει ρυθμούς αύξησης που ξεπερνούν το 700% στα πολιτικά δικαστήρια, ενώ από τον ερχόμενο Σεπτέμβριο καθίσταται υποχρεωτική η ηλεκτρονική κατάθεση δικογράφων στα διοικητικά δικαστήρια και το Συμβούλιο της Επικρατείας.

Για την επιτάχυνση της πολιτικής δίκης, η Νομοπαρασκευαστική Επιτροπή για τις τροποποιήσεις του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας έχει ήδη εγκρίνει την εισαγωγή του επιτυχημένου θεσμού της πιλοτικής δίκης. Παράλληλα, επεκτείνεται η απομαγνητοφώνηση των πρακτικών στα ποινικά δικαστήρια, που θα συμβάλουν καθοριστικά στην επιτάχυνση της έκδοσης των αποφάσεων.

• Ο θεσμός της επίλυσης διαφορών εκτός δικαστηρίων που λειτουργεί τα τελευταία χρόνια και στη χώρα μας έχει αποδώσει καρπούς ή χρειάζεται ακόμα χρόνο ή και ενδεχόμενες αλλαγές για να τον εμπιστευθούν οι πολίτες και να δούμε τα αποτελέσματά του στους «δείκτες» απονομής της δικαιοσύνης;

Οι διεθνείς εκθέσεις χαρακτηρίζουν εξόχως ενθαρρυντικά τα αποτελέσματα του νέου πλαισίου για τις εναλλακτικές μεθόδους επίλυσης των διαφορών, που θεσπίσαμε με το Ν. 4640/2019. Τα στοιχεία της Κεντρικής Επιτροπής Διαμεσολάβησης δείχνουν ότι οι πολίτες αρχίζουν να μαθαίνουν και να επιλέγουν τη διαμεσολάβηση για την επίλυση των διαφορών τους, καθώς το 80% όσων προσφεύγουν εκουσίως στη διαμεσολάβηση καταφέρνουν να επιλύσουν τις διαφορές τους εξωδικαστικά, ενώ το 50% όσων συμμετέχουν στην Υποχρεωτική Αρχική Συνεδρία της Διαμεσολάβησης επιλέγουν να συνεχίσουν τη διαδικασία για την επίτευξη εξωδικαστικής συμφωνίας.

• Η ίδρυση δικαστικής αστυνομίας , έχει αρκετές φορές απασχολήσει το Υπουργείο και στο πρόσφατο παρελθόν. Όπως είναι γνωστό αποτελεί πάγιο αίτημα δεκαετιών εκ μέρους των εισαγγελικών και δικαστικών λειτουργών, με βάση το σκεπτικό ότι μπορεί να επιλύσει χρόνια προβλήματα της δικαιοσύνης. Συμμερίζεστε την άποψη αυτή ;

Απόλυτα. Για τον λόγο αυτό, η σύσταση της δικαστικής αστυνομίας αποτελεί μέρος του σχεδίου του Υπουργείου Δικαιοσύνης που έχει υποβληθεί στους ευρωπαϊκούς θεσμούς στο πλαίσιο του Ταμείου Ανάκαμψης.

Στο Υπουργείο Δικαιοσύνης έχει ήδη υποβληθεί το πόρισμα της νομοπαρασκευαστικής επιτροπής που είχε συσταθεί από την προηγούμενη κυβέρνηση. Αυτό το σχέδιο θα επικαιροποιηθεί έτσι ώστε να ανταποκρίνεται στις σημερινές ανάγκες της δικαιοσύνης και σύντομα θα αποτελέσει νόμο του Κράτους.

• Ένα από τα επόμενα νομοθετήματα αφορά σε σημαντικές αλλαγές στον Κώδικα Οργανισμού Δικαστηρίων και της υπηρεσιακής κατάστασης των δικαστικών λειτουργών. Αναμένονται αλλαγές ως προς το πειθαρχικό δίκαιο και τον τρόπο προαγωγής των δικαστικών λειτουργών; Και αν ναι σε ποια κατεύθυνση;

Ο νέος Κώδικας Οργανισμού Δικαστηρίων και Δικαστικών Λειτουργών αποτελεί μια κορυφαία μεταρρύθμιση για το σύστημα απονομής της δικαιοσύνης. Για τη σύνταξη του νέου Κώδικα έχουν συνεργαστεί κορυφαίοι δικαστικοί λειτουργοί, αλλά και οι δικαστικές ενώσεις που συμμετείχαν με τους εκπροσώπους τους στην νομοπαρασκευαστική επιτροπή. Το επόμενο διάστημα θα ενσωματωθούν σε αυτό το σχέδιο όλα τα σχόλια της ηγεσίας της δικαιοσύνης και θα ακολουθήσει νέος κύκλος διαβούλευσης με όλους τους φορείς της δικαιοσύνης προκειμένου να κατατεθεί προς ψήφιση στη Βουλή ένας άρτιος και λειτουργικός Κώδικας.

• Τον τελευταίο καιρό δικαστικές ενώσεις έχουν διατυπώσει ενστάσεις ως προς τον αποκλεισμό τους από τη διαδικασία διαμόρφωσης κρίσιμων νομοθετημάτων. Ποια η δική σας απάντηση σε αυτές τις αιτιάσεις;

Δεν τίθεται κανένα θέμα αποκλεισμού, καθώς οι δικαστικοί λειτουργοί εκπροσωπούνται πλήρως στη νομοπαρασκευαστική διαδικασία με τους εκπροσώπους που ορίζουν τα αρμόδια δικαστήρια. Σε όλα, δε, τα στάδια της διαδικασίας αυτής ακούγονται και συνεκτιμώνται οι απόψεις των δικαστικών ενώσεων. Η συζήτηση, επομένως, που επιχειρείται να ανοίξει είναι παρελκυστική και δεν αφορά τα πραγματικά προβλήματα της δικαιοσύνης που επιχειρούμε να επιλύσουμε με τις νομοθετικές πρωτοβουλίες που αναλαμβάνουμε.

Ακολουθήστε το dikastiko.gr στο Google News και δείτε πρώτοι όλες τις ειδήσεις

Διαβάστε όλες τις τελευταίες ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο στο dikastiko.gr

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ